Sprout funding

Dit weekend een jaar geleden bij de vuurkorf tijdens een extreem warm voorjaarsweekend. Praten en mijmeren maakte in één avond plaats voor De Knoop die werd doorgehakt: De Zorgdragerij was geboren. Mét plannen over dagbesteding, werken in de natuur én het opzetten van een heuse Vriendentuin.

Vriendentuinen. Ontkiemd in Noord-Holland, bloeiend in De Achterhoek en nu op het punt van zaaien in Midden-Limburg. En allemaal met verse groente voor De Voedselbank als oogst. Want ook in Nederland zijn helaas nog steeds mensen die weinig te besteden hebben. Zo weinig dat zij voor 20160303_122348_resizedeten afhankelijk zijn van De Voedselbank, een liefdadigheidsinstelling die draait op vrijwilligers en giften. Mensen die in aanmerking komen voor De Voedselbank krijgen wekelijks een pakket met levensmiddelen om zichzelf (en hun gezin) te kunnen onderhouden. Lang niet altijd bevatten deze pakketten verse producten. Dat is zeker geen onwil, maar gevolg van gebrek aan opslag van bederfelijke waar en weinig aanbod (vers is vaak duurder dan houdbaar). En hier komen de Vriendentuinen in beeld. Geïnspireerd op de zeer succesvolle projecten in Noord Holland en De Achterhoek waar samenwerkingsverbanden tussen lokale zorgboeren tezamen 3500 respectievelijk 720 gezinnen wekelijks van versproduct voorzien. Op structurele basis. Voor niks.

Hoe zit dat? Dat is in elke regio een beetje verschillend, maar het komt er op neer dat elke deelnemende (zorg)boer een stukje land ter beschikking stelt. Dat stukje land wordt bewerkt en 20160304_222222_resizedverzorgd, meestal als dagbesteding door mensen van de zorgboerderijen. Win-win kun je zeggen: vers eten komt nu ook voor mensen van De Voedselbank ter beschikking en de deelnemers van de zorgboerderijen betekenen écht iets voor de maatschappij. Dat geeft een heel positief gevoel!

In Midden-Limburg is De Zorgdragerij de eerste die al concreet bezig is met het opzetten van een Vriendentuin. We zijn druk doende met het zaaiklaar maken van de 2500 m2 die onze tuin groot is. En goed nieuws: ook in breder verband wordt dit idee opgepakt, dus we hebben goede hoop dat we in de nabije toekomst een echt samenwerkingsverband kunnen opstarten. Hard nodig, gezien de cijfers en feiten: De prognose is dat er in 2016 ongeveer 5201 voedselpakketten worden verstrekt door de Voedselbank Midden-Limburg. Gemiddeld eten er 2,27 personen van een pakket, wat betekent dat per week zo’n 229 pakketten worden uitgegeven. Het doel van De Vriendentuinen is dat in elk pakket ongeveer 3 kilo versproduct komt, het hele jaar door. Denk aan aardappelen, wortels, kool, bonen enzovoort. En ook al is 2500 m2 moestuin lang niet voldoende om dit jaar al iedereen te kunnen voorzien, wij gaan beginnen. Alle beetjes helpen, de voorbereidingen zijn in volle gang!

Het natte en frisse weer van nu maken werken in de Vriendentuin niet altijd aanlokkelijk. Het puzzelen, denken en uittekenen van een plan van hoe het moet gaan worden des te meer. En het krijgt steeds meer vorm. Hier de eerste uitlijning:

Wisselteelt (1) (1)We gaan werken met wisselteelt in 6 vakken. Dat houdt in dat het gewas dat dit jaar op een plek groeit, het volgende jaar op een andere plek wordt geteeld. Op die manier blijven de gewassen gezonder en krijgen plagen en ziektes minder kans. Er zijn wel een aantal zaken waarmee rekening gehouden moet worden: hoeveel mest heeft een gewassoort nodig, welke soorten kunnen juist wel of juist niet na elkaar et cetera. Puzzelen voor gevorderden maar… we zijn er uit. Tenminste, in grote lijnen. We weten welke groep waar en wanneer moet, maar kunnen slechts gissen welke gewassen gewild zijn. Vandaar dit kleine marktonderzoekje: welke gewassen denk jij dat het beste passen in een pakket van de Voedselbank? Wij zijn erg benieuwd naar jullie reacties en houden natuurlijk iedereen op de hoogte.

O ja, en zoals gezegd: alles wat wij oogsten, wordt geschonken. Mocht je nou zaden, kiemen, knollen of bollen hebben en niet gebruiken: wij houden ons zeer aanbevolen. Noem het een nieuw soort crowd funding: SPROUT FUNDING!

12038109_1651847011730881_5740242038097771391_n

Maarten

 

 

Lam met Vastelaovend

Het leven is vooruitzien, moeten de rasechte Vastelaovend-vierders hebben gedacht toen ze de rammen afgelopen najaar zorgvuldig gepland bij de ooien lieten. Elke ram kreeg een spons met gekleurde inkt ondergebonden en werd zo’n 2 weken bij de kudde gelaten, zodat we aan de kleur billen van 20160209_153321de ooien precies wisten in welke periode zij hun lammeren zouden verwachten.

Begin dit jaar kregen alle medewerkers een gekleurd rooster toegestuurd: een geel vlak liet zien dat ‘geelgedekte’ schapen zouden beginnen, gevolgd door een groen vlak voor de ooien met een groene kont. Daarna  een wit vlak van een dag of tien. Schapen met witte billen? Nee. Herders met rood-geel-groene wangen! Er bleek zorgvuldig om de Vastelaovend heen gepland, zodat de mens kon vieren zonder dat de dieren er onder zouden lijden. Om na carnaval tot ver in april door te gaan met de andere kleuren van de regenboog op de schapenkonten.

Misschien goed om eerst even een inkijkje te geven in het lammergebeuren. De kuddes van De Wassum lopen met herder en hond door heel Limburg en IMG-20160123-WA0005Brabant. De drachtige ooien worden vlak voor ze gaan aflammeren naar de stal van De Beatrixhoeve gebracht, waar ze droog en beschermd kunnen staan. Op zich zijn de Kempische Heideschapen gewend om gewoon in de wei zonder hulp af te lammeren, maar deze aanpak geeft ons meer zicht op het verloop. Langzaamaan worden, tussen alle andere schapen, de lammeren geboren. Meestal tweelingen en vaak ‘s nachts. Heel vroeg 20160207_111936_resizedin de ochtend worden de geboren lammetjes met hun moeder naar een apart hokje gebracht om even op krachten te komen en aan elkaar te binden. De lammeren krijgen hun oormerk en de navelstomp wordt in de jodium gedoopt. Er wordt goed opgelet of ze de biest (de eerste en heel gezonde melk) binnenkrijgen. Voordat moeder en kind(eren) na een paar dagen terug mogen naar het grote hok, worden de hoeven bekapt en krijgen de ooien een voetenbad voor gezonde poten. Nog even binnen en dan gaat moeder met haar kroost weer de kudde in.

Soms hebben de schapen toch meer hulp nodig: het lam ligt verkeerd in de baarmoeder, het duurt te lang, er is te weinig melk of de moeder is te zwak. En ook daar zijn wij voor; naast de ‘gewone’ zorg 20160207_150053doen we probleembevallingen, geven de fles, medicijnen enzovoort. Al met al zijn we van ‘s morgens heel vroeg tot ‘s avonds heel laat in de weer om alles goed te laten verlopen. De medewerkers van De Zorgdragerij sluiten op de ‘normale’ tijden aan, maar draaien volledig mee in deze bijzondere periode van het jaar.

Terug naar de planning. Het dienstrooster zag er veelbelovend uit. Tijdens de witte periode zouden er even geen ooien meer staan die moesten aflammeren en zouden we alleen de -enorme- kraamkamer hoeven te verzorgen. Elke ras-Limburger plande zijn Vastelaovend en ik zou als enige medewerker van ‘boven de riolen’ met mijn mensen de boel rustig draaiende houden. Tot zover helemaal prima.

Maar… De ram met de groene spons had het blijkbaar niet zo nauw genomen met de planning. Waar we de drukte vóór de carnaval hadden bedacht, werd al snel duidelijk dat er een groot aantal ooien drachtig het ‘witte vlak’ in ging…20160122_114123_resized

Nou is er als verloskundige niets leuker dan bevallingen doen. Net als bij mensen, kunnen de schapen rekenen op mijn liefdevolle zorg. Maar als ik vertel dat er as we speak (carnavalsdinsdag) 89 vastelaovend-lammeren zijn geboren met op de achtergrond zachte carnavalsmuziek uit de radio, dan kun je zeggen dat het lange dagen zijn geweest. Gelukkig met af en toe een paar hele welkome uurtjes hulp van collega’s die met schmink achter de oren kwamen helpen. Druk, maar het geeft ontzettend veel voldoening, daar kan geen optocht tegenop!

lam                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                  Maarten

Over dromen en wensen

Wie had vorig jaar rond deze tijd kunnen bevroeden dat een herder met wat schaapjes veel meer zou worden dan een kersttafereeltje?
Wie had kunnen bedenken dat een lang voor onmogelijk gehouden droom tijdens één avond bij een vuurkorf ineens een mogelijkheid bleek?
Wie had durven hopen dat deze mogelijkheid ook daadwerkelijk realiteit werd?

Ja. Er is veel nagedacht, veel gepraat, veel geschreven en veel gezocht het afgelopen jaar. Maar ook zoveel gevonden: een visie, mensen, een locatie, partners, veel groen, heel veel schapen en vertrouwen.

loesje-het-kan-welTerug kijkend op het afgelopen half jaar waarin we écht zijn gestart, is er al zo veel gebeurd: we plaatsten een eigen keet, kregen 2500 m2 grond voor een Vriendentuin in bruikleen en werden lid van de Coöperatie Limburgse Zorgboeren. Fantastisch natuurlijk, maar vooral als ondersteuning van waar het allemaal om draait: zorgdragen. Voor elkaar, voor de natuur, het milieu en de medemens. Voor dag en jou.

Vooruit kijkend naar het komend jaar zijn er zoveel ideeën en wensen om deze droom te vervolmaken. Allereerst wens ik dat de medewerkers die in januari bij De Zorgdragerij gaan starten ook hun plek zullen vinden en we er samen een zinvol jaar van gaan maken. Dat we De Vriendentuin verder kunnen opzetten zodat de mensen van de Voedselbank Roermond verse groenten van ons krijgen. Dat de nauwere samenwerking met De Beatrixhoeve onze medewerkers de kans geeft om meer met de schapen te kunnen werken. Dat we in het voorjaar kunnen gaan starten met Plasticvissen op de Maasplassen. Dat we weer vele uren door kunnen brengen in het Midden-Limburgse groen. En boven alles dat ieders eigenheid en diversiteit onze kracht blijft.

Een heel mooi 2016.

kerststal220151104_110421_resized

Maarten